Trong bối cảnh các vụ hỏa hoạn tại chung cư mini và nhà trọ cao tầng gây thiệt hại nghiêm trọng về người và tài sản, công tác phòng cháy chữa cháy (PCCC) không còn là lựa chọn mà đã trở thành yêu cầu bắt buộc và cấp bách. Đặc biệt, theo Chỉ thị 19/CT-TTg năm 2024, các cơ sở nhà trọ không đủ điều kiện an toàn PCCC sẽ buộc phải tạm dừng hoạt động sau ngày 30/03/2025.
Vậy chủ nhà trọ cần chuẩn bị những thủ tục gì? Quy định mới nhất của Nghị định 50/2024/NĐ-CP ảnh hưởng thế nào đến việc kinh doanh của bạn? Hãy cùng PCCC Duy An tìm hiểu chi tiết trong bài viết dưới đây.
1. Kinh doanh nhà trọ có bắt buộc phải đăng ký PCCC không?

Nhiều chủ trọ thường nhầm lẫn giữa việc “đăng ký” và “lập hồ sơ quản lý”. Theo phản hồi từ Bộ Công an, thực tế chủ kinh doanh không phải thực hiện thủ tục “đăng ký” hay “khai báo” theo kiểu cấp phép mới cho từng phòng trọ. Tuy nhiên, nhà trọ là cơ sở thuộc diện quản lý về PCCC và có nguy hiểm về cháy, nổ.
Tùy vào quy mô, cơ sở của bạn sẽ thuộc quyền quản lý của một trong hai cơ quan sau theo Nghị định 50/2024/NĐ-CP:
- Do UBND cấp xã quản lý: Áp dụng cho nhà trọ cao dưới 5 tầng và có tổng khối tích các khối nhà phục vụ lưu trú dưới 2.500 m³.
- Do Cơ quan Công an quản lý: Áp dụng cho nhà trọ cao từ 5 tầng trở lên hoặc có tổng khối tích từ 2.500 m³ trở lên.
Lưu ý: Dù thuộc diện quản lý nào, chủ nhà trọ vẫn bắt buộc phải lập hồ sơ quản lý, theo dõi hoạt động PCCC và xây dựng phương án chữa cháy tại chỗ.
2. Đối tượng nhà trọ nào phải thẩm định thiết kế PCCC?
Không phải tất cả nhà trọ đều phải thực hiện bước thẩm duyệt thiết kế PCCC (thủ tục đăng ký trước khi xây dựng/cải tạo). Theo Nghị định 50/2024/NĐ-CP, việc thẩm duyệt chỉ áp dụng đối với các dự án, công trình quy định tại Phụ lục V, cụ thể là:

- Nhà trọ, cơ sở lưu trú cao từ 7 tầng trở lên hoặc có tổng khối tích từ 5.000 m³ trở lên.
- Khi có sự cải tạo hoặc thay đổi tính chất sử dụng dẫn đến làm tăng quy mô (số tầng, diện tích khoang cháy), thay đổi vị trí cầu thang thoát nạn, giảm số lối thoát nạn hoặc lắp mới hệ thống báo cháy, chữa cháy.
Đối với những trường hợp này, chủ đầu tư phải nộp hồ sơ đề nghị thẩm duyệt thiết kế kỹ thuật hoặc bản vẽ thi công về PCCC cho cơ quan Cảnh sát PCCC có thẩm quyền.
3. Chi tiết bộ hồ sơ PCCC dành cho nhà trọ đầy đủ
Để sẵn sàng cho các đợt kiểm tra và đảm bảo vận hành đúng pháp luật, chủ nhà trọ cần hoàn thiện bộ hồ sơ PCCC bao gồm 4 nhóm tài liệu cốt lõi sau:

3.1. Nhóm hồ sơ pháp lý và thiết kế
Đây là nền tảng chứng minh tính hợp pháp và mức độ an toàn của công trình ngay từ khi hình thành:
- Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất hoặc quyền sở hữu nhà.
- Giấy phép xây dựng hoặc hồ sơ hoàn công (đối với công trình xây mới hoặc cải tạo).
- Bản vẽ mặt bằng tổng thể: Phải thể hiện rõ công năng từng khu vực, hành lang, cầu thang, vị trí lối thoát nạn và vị trí đặt các thiết bị chữa cháy.
- Giấy chứng nhận thẩm duyệt thiết kế và văn bản chấp thuận kết quả nghiệm thu PCCC (nếu thuộc diện bắt buộc).
3.2. Hồ sơ quản lý, theo dõi hoạt động PCCC
Nhóm này thể hiện sự tuân thủ liên tục của chủ trọ trong quá trình kinh doanh:
- Sổ theo dõi công tác PCCC: Ghi lại các hoạt động kiểm tra, bảo trì thiết bị.
- Sổ tự kiểm tra an toàn PCCC hàng tháng: Ghi nhận kết quả kiểm tra hệ thống điện, lối thoát nạn và tình trạng bình chữa cháy.
- Biên bản kiểm tra an toàn PCCC của cơ quan Công an hoặc UBND xã trong các kỳ trước.
3.3. Phương án chữa cháy cơ sở (Mẫu PC17)
Đây là tài liệu quan trọng nhất trong hồ sơ, mô tả cách thức ứng phó khi có hỏa hoạn. Nội dung phương án phải bao gồm:
- Sơ đồ mặt bằng tổng thể: Thể hiện vị trí nguồn nước, đường giao thông cho xe chữa cháy.
- Giả định tình huống cháy phức tạp nhất: Mô tả thời điểm xảy ra, chất cháy chủ yếu và khả năng cháy lan.
- Tổ chức lực lượng: Danh sách đội PCCC cơ sở, người chỉ huy và phân công nhiệm vụ cụ thể (cắt điện, báo cháy, hướng dẫn thoát nạn).
3.4. Hồ sơ tuyên truyền và huấn luyện
- Quyết định thành lập đội PCCC cơ sở.
- Giấy chứng nhận huấn luyện nghiệp vụ PCCC và CNCH: Cấp cho chủ nhà trọ hoặc đội viên đội PCCC cơ sở.
- Biên bản hướng dẫn PCCC cho người thuê trọ: Có chữ ký xác nhận của từng thành viên đang sinh sống tại cơ sở. Đây là tài liệu thường bị các chủ trọ bỏ sót nhưng lại là yêu cầu bắt buộc.
4. Chủ nhà trọ cần bổ sung những hạng mục PCCC nào để đủ điều kiện hoạt động?
Để tránh nguy cơ bị đình chỉ hoạt động sau ngày 30/03/2025, chủ nhà trọ cần sớm rà soát và triển khai đầy đủ các giải pháp kỹ thuật PCCC theo thực tế công trình. Một số hạng mục quan trọng cần ưu tiên thực hiện gồm:

- Mở lối thoát nạn thứ hai: Nếu nhà trọ chỉ có duy nhất một lối thoát là cầu thang bộ hoặc cửa chính, cần bổ sung lối thoát khẩn cấp như thang sắt ngoài trời hoặc thang dây thoát hiểm tại các ban công.
- Ngăn cách khu vực để xe: Khu vực để xe máy (nơi có nguy cơ cháy nổ cao từ xăng, bình điện) phải được ngăn cách với khu vực ở bằng vách ngăn chống cháy hoặc bố trí khoảng cách an toàn.
- Hệ thống báo cháy tự động: Trang bị đầu báo khói độc lập hoặc hệ thống báo cháy tập trung giúp phát hiện lửa ngay từ khi mới phát sinh.
- Trang bị thiết bị thoát nạn: Lắp đặt đèn Exit (chỉ dẫn lối ra), đèn chiếu sáng sự cố khi mất điện và trang bị mặt nạ chống khói độc cho từng phòng.
- Biển bảng nội quy: Dán công khai nội quy PCCC, tiêu lệnh chữa cháy và sơ đồ thoát nạn tại các tầng, hành lang dễ nhìn thấy.
5. Những rủi ro nghiêm trọng khi không tuân thủ quy định PCCC
Việc không thực hiện đầy đủ các quy định và thủ tục về PCCC không chỉ tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn cho người thuê trọ mà còn có thể khiến chủ cơ sở phải đối mặt với nhiều hậu quả pháp lý nghiêm trọng. Cụ thể:

- Xử phạt hành chính: Phạt tiền từ vài trăm ngàn đến hàng chục triệu đồng đối với các lỗi như: không niêm yết sơ đồ thoát nạn, không bảo dưỡng định kỳ thiết bị hoặc trang bị không đủ bình chữa cháy.
- Đình chỉ hoạt động: Các cơ sở không đảm bảo an toàn hoặc có nguy cơ cháy nổ rõ rệt sẽ bị tạm đình chỉ hoặc đình chỉ hoạt động vĩnh viễn.
- Trách nhiệm hình sự: Nếu để xảy ra cháy gây thiệt hại về người (từ 1 người chết trở lên) hoặc thiệt hại tài sản từ 100 triệu đồng, chủ trọ có thể bị truy cứu tội vi phạm quy định PCCC với mức hình phạt lên đến 12 năm tù.
6. Duy An – Giải pháp PCCC nhà trọ trọn gói, hỗ trợ đúng quy định
Với nhiều năm đồng hành cùng các chủ nhà trọ, Duy An hiểu rõ những vướng mắc thường gặp khi thực hiện PCCC: từ việc xác định cơ sở có thuộc diện quản lý hay không, chuẩn bị hồ sơ như thế nào, đến lựa chọn thiết bị phù hợp để tránh bị kiểm tra xử phạt.
PCCC Duy An cung cấp giải pháp PCCC nhà trọ trọn gói, giúp chủ cơ sở tiết kiệm thời gian, tối ưu chi phí và yên tâm kinh doanh:

- Tư vấn pháp lý chuyên sâu: Hỗ trợ chủ trọ phân loại diện quản lý, soạn thảo bộ hồ sơ PCCC chuẩn theo Thông tư 148/2020/TT-BCA và Thông tư 32/2024/TT-BCA.
- Cung cấp thiết bị PCCC chính hãng: PCCC Duy An cung cấp bình chữa cháy, hệ thống báo cháy tự động, đèn Exit, đèn sự cố và mặt nạ chống độc có đầy đủ giấy kiểm định chất lượng.
- Thi công cải tạo hệ thống: Đội ngũ kỹ thuật của chúng tôi sẽ khảo sát và lắp đặt thang thoát hiểm, vách ngăn chống cháy phù hợp với kiến trúc từng nhà trọ, đảm bảo tối ưu chi phí nhưng vẫn đạt tiêu chuẩn an toàn.
- Hỗ trợ đào tạo nghiệp vụ: Hướng dẫn chủ trọ và người thuê cách sử dụng thiết bị, kỹ năng thoát nạn và diễn tập phương án chữa cháy cơ sở.
PCCC nhà trọ không chỉ là yêu cầu để hoàn thiện hồ sơ khi cơ quan chức năng kiểm tra, mà còn là yếu tố quan trọng giúp bảo vệ tài sản, tính mạng và duy trì hoạt động kinh doanh ổn định, lâu dài.
Nếu anh/chị đang cần tư vấn PCCC cho nhà trọ, hoàn thiện hồ sơ hoặc thi công cải tạo theo đúng quy định, hãy liên hệ ngay Duy An qua Hotline 0387 112 030 – 0979 472 042
để được hỗ trợ nhanh chóng và tư vấn miễn phí.
PCCC Duy An – Duy Trì Sự An Toàn Của Chính Bạn!

